Wielkanocna Sałatka z jajkiem – pełnowartościowe jajo

30 marca 2017

Zbliżają się świeta Wielkanocne z tej okazji postanowiłam zbilansować sałatkę której dodatek jaj sprawi iż doskonale wpasuje się w tematykę okołoświąteczną. Do przygotowania sałatki użyłam prostych składników, które mają prozdrowotne właściwości, jak buraki czy jajka. W kolejnym wpisie postaram się, zapoznać Was z burakiem i jego bioaktywnymi substancjami odżywczymi natomiast dziś kilka informacji na temat jajka…
Białka występujące w pożywieniu mają odmienny skład aminokwasowy, w związku z tym nie każde białko zaspokoi w jednakowy sposób potrzeby naszego organizmu.
Wartość odżywcza białka zależy od ilości i wzajemnej proporcji aminokwasów egzogennych (dostarczone z pożywienia- organizm sam ich sobie nie wytworzy) oraz od strawności białka. Zawartość poszczególnych aminokwasów egzogennych w pożywieniu zobrazować można za pomocą tzw. beczki Liebiga , której klepki przedstawiają aminokwasy egzogenne.

image

Białkiem pełnowartościowym określa się białko, którego w skład wchodzi odpowiednia ilość aminokwasów niezbędnych. Dostarczane naszemu organizmowi wykorzystywane są jako materiał budulcowy ( m.in. masa mięśniowa).

image

Dla niemowlęcia najlepszy skład aminokwasowy ma mleko matki, natomiast dla osoby dorosłej najbardziej zbliżony do ideału jest skład aminokwasowy białka całego jaja kurzego.
Białko jaja kurzego powszechnie uznaje się za wzorcowe i do niego porównuje się skład aminokwasowy innych białek.

image

image

Wartość odżywczą jajka przedstawia tabela poniżej:

image

źródło; Wężyk , Składniki jaja kurzego ,1998

Czy wiesz że :

image

  • Kury rasy : zielononóżka kuropatwiana, znoszą jaja o mniejszej zawartości cholesterolu, rzędu 150 mg
  • Spożycie jednego jaja realizuje ok. 25 % zapotrzebowania dorosłego człowieka na pełnowartościowe białko
  • Spożycie całego jaja powoduje uczucie nasycenia, co sprzyja utrzymaniu właściwej masy ciała,
  • Białko jaja jest łatwe do strawienia zarówno dla dzieci jak ludzi w podeszłym wieku, których dotyka często bolesny zanik mięśni (sarcopenia),
  • Dla kobiet w ciąży jajo ma istotną wartość jako źródło pełnowartościowego białka, które służy optymalnemu wzrostowi i rozwojowi dziecka w życiu płodowym, jak również obniża ryzyko niskiej masy porodowej.

 

Wybrane składniki białka :

  • Lizozym – to białko o silnych właściwościach antybakteryjnych. Po wyizolowaniu go z jaja zachowuje cenne właściwości, i dodawany jest np. do serów żółtych w celu utrwalaniu żywności
  • Cystatyna– Hamuje rozwój proteaz cysteinowych wydzielanych przez wirusy, stąd możliwość zastosowania jej do hamowania rozwoju wirusów, w tym wirusa HIV. Znalazła zastosowana jako składnik gum do żucia oraz past do czyszczenia zębów i płynów do płukania jamy ustnej.
  • Awidyna – w naturalny sposób chroni przed bakteriami treść jaja . Wykazuje działanie toksyczne wobec niepożądanych owadów, więc skorupkę jaj można zastosować także jako naturalny pestycyd ( odstraszać owadów w ogródku)
  • Tłuszcze żółtka charakteryzują się wysoką wartość biologiczną, mają dobre proporcje NNTK w stosunku do nasyconych (jak 2 : 1) oraz zawierają dużo cennych fosfolipidów. Ma to duże znaczenie dla prawidłowego wzrostu niemowląt i budowy ich centralnego układu nerwowego
  • Cholina – dieta zawierającą dużą ilość przyswajalnej choliny( z jaj) może ograniczać ryzyko wystąpienia demencji, otępienia charakterystycznego dla choroby Alzheimera
  • Ksantofile ( w żółtku jaja ) takie jak luteina i zeaksantyna, mają istotne znaczenie w profilaktyce zdrowotnej oczu, wraz z wiekiem pogorszeniu ulega widzenie, luteina i zeaksantyna zmniejszają ryzyko wystąpienia degeneracji plamki żółtej oka (macula lutea), głównego źródła nieodwracalnej utraty wzroku, jak również katarakty.
  • Witaminy– jajka zawierają niemal wszystkie witaminy, z wyjątkiem witaminy C. Szczególnie duża ich zawartość dotyczy rozpuszczalnych w tłuszczach żółtka witamin: A (retinol), D (cholekaciferol) i E (α-tokoferol)
  • Związki mineralne – jajko zawiera cenne pierwiastki, jak: fosfor, selen, żelazo, cynk, które są łatwo przyswajalne
  • Europejskie towarzystwo miażdżycowe i kardiologiczne zaleca spożywanie jaj ( u osób zdrowych- cholesterol w normie) do 4 jaj w tygodniu- dane na rok 2016.
  • Jajka mogą powodować alergię więc nie są wskazane w diecie eliminacyjnej.

Przepis – Sałatka z jajkiem, burakiem i ziemniakiem na szpinaku w sosie koperkowym.

image

image

image